فایل ورد کامل مقاله بررسی تنش گرمایی پس از گرده‌افشانی بر ارقام گندم؛ تحلیل علمی اثرات زیستی و راهکارهای کشاورزی

توجه : به همراه فایل word این محصول فایل پاورپوینت (PowerPoint) و اسلاید های آن به صورت هدیه ارائه خواهد شد

 فایل ورد کامل مقاله بررسی تنش گرمایی پس از گرده‌افشانی بر ارقام گندم؛ تحلیل علمی اثرات زیستی و راهکارهای کشاورزی دارای ۲۱ صفحه می باشد و دارای تنظیمات در microsoft word می باشد و آماده پرینت یا چاپ است

فایل ورد فایل ورد کامل مقاله بررسی تنش گرمایی پس از گرده‌افشانی بر ارقام گندم؛ تحلیل علمی اثرات زیستی و راهکارهای کشاورزی  کاملا فرمت بندی و تنظیم شده در استاندارد دانشگاه  و مراکز دولتی می باشد.

توجه : در صورت  مشاهده  بهم ریختگی احتمالی در متون زیر ،دلیل ان کپی کردن این مطالب از داخل فایل ورد می باشد و در فایل اصلی فایل ورد کامل مقاله بررسی تنش گرمایی پس از گرده‌افشانی بر ارقام گندم؛ تحلیل علمی اثرات زیستی و راهکارهای کشاورزی،به هیچ وجه بهم ریختگی وجود ندارد

بخشی از متن فایل ورد کامل مقاله بررسی تنش گرمایی پس از گرده‌افشانی بر ارقام گندم؛ تحلیل علمی اثرات زیستی و راهکارهای کشاورزی :

بررسی از تنش گرمایی بعد از گرده افشانی بر ارقام گندم

مقدمه :
گندم به دلیل ارزش غذایی و طیف نسبتاً وسیع سازگاری به شرایط متفاوت آب و هوایی در مقایسه با سایر گیاهان زراعی در سطح وسیعتری کشت می گردد . گسترش کشت گندم در مناطق مختلف این گیاه را تحت تاثیر شرایط محیطی مختلف قرار داده و واکنش های متفاوت عملکردی را در آن موجب گردیده است به هر حال اگر چه تمامی تنشهای زنده و غیر زنده از عوامل مهم کاهش دهنده عملکرد محسوب می شوند ، اما در حال حاضر نزولات جوی و درجه حرارت از مهمترین عوامل موثر بر عملکرد گیاهان زراعی به شمار میروند .

مطالعات نشان داده است که گندم در مناطق گرمسیری در سطحی معادل هفت میلیون هکتار تحت شرایط تنش گرما کشت می شود .عملکرد در این شرایط تحت تاثیر قرار گرفته و حفظ آن مستلزم تدابیر به زارعی و به نژادی مناسب می باشد .
گندم منبع اصلی کربوهیدرات غذای انسان را تشکیل داده و از لحاظ تهیه نان و ارزش نانوایی، آرد هیچ یک از غلات به پای آرد گندم نمی رسد . بخاطر داشتن بافت همبندی گلوتن گندم ، خاصیت نانوایی آن دارای ارزش بسیار بالایی است .کیفیت گلوتن گندم بستگی به ژنوتیپ گندمها دارد و همین صفت است که آرد گندم را ممتاز مینماید .
بر خلاف هر غله دیگری گلوتن گندم قادر است .ور آمدن خمیر را از طریق تشکیل سلولهای کوچک گاز و نگهداشتن گاز کربنیک تشکیل شده در اثر تخمیر به انجام برس

اند .

نواحی کشت گندم در دنیا
گندم به دلیل دارا بودن ویژگی های ژنتیکی متفاوت ، انعطاف پذیری فنوتیپها و ژنوتیپ ها و داشتن ارقام مختلف ، تقریباَ در تمام دنیا کشت می گردد .
گندم گرچه یک گیاه منطقه معتدله است ، اما در مناطق مختلف آب و هوایی کشت می شود .
گندم بین ۳۰ الی ۶۰ عرض شمالی و ۲۷ تا ۴۰ درجه عرض جنوبی قابل کشت است .
عواملی که موجب توسعه کشت گندم در دنیا می گردد عبارتند از : آب و هوا خاک و شرایط اقتصادی …. مهمترین عوامل آب و هوای عبارتند از : درجه حرارت ، میزان بارندگی ، نور ،…….
حرارت :
حداقل درجه حرارت جهت رویش گندم ۳ تا ۴ درجه سانتی گراد ( صفر فیزیولوژی گیاهی ) ، اپتیمم حدود ۲۵ درجه سانتیگراد و حداکثر آن در حدود ۳۰ –۲۲ درجه سانتیگراد می باشد.
رطوبت :
گونه های گندم می توانند در مناطقی رشد کند که میزان بارندگی سالیانه آن ها بین ۱۷۵۰ –۲۵۰میلی متر باشد ، اما حدود ۴/۳ سطح زیر کشت گندم در مناطقی قرار دارد که بارندگی سالیانه آن ها بین ۸۷۵-۳۷۵ میلی متر است .

رطوبت نقش بسیار مهمی در توسعه کشت گندم در دنیا دارد . مناسبترین نواحی کشت گندم در نیمکره شمالی ، در نواخی نیمه خشک با بارندگی سالیانه ۵۰۸-۲۵۴ میلی متر و نواحی نیمه مرطوب ۷۶۲-۵۰۸ میلی متر دیده میشود . گندم در نواحی خشک با کمتر از ۲۵۴ میلی متر بارندگی سالیانه ونواحی مرطوب با بیش از ۷۶۲ میلی متر بارندگی سالیانه ، دارای تولیدات خیلی پایین و گاهی بدون محصول خواهد بود .
نور :
شدت و طیف نور بر روی گسترش و پراکندگی گندم در دنیا نیز موثر می باشد . گندم گیاهی روز بلند است و ممکن است در روزهایی با طول ۸ ساعت نیز گل کند . ولی روزهای بلند گل کردن آن را تسریع می کند . روزهای کوتاه موجب طولانی شدن مرحله رویش میگردد و سنبله دهی را به تاخیر می اندازد .
خاک :
گسترش و پراکندگی گندم بستگی بسیار زیادی نیز به نوع خاک دارد . بهت

رین نواحی کشت گندم از نظر نوع خاک ، مناطقی هستند که دارای خاک ، چرنوزم ، یعنی اراضی که مقادیر خیلی زیادی هوموس باشند ،در عین حال اراضی اسیدی و فقیر از مواد آلی مناسب کشت گندم نمی باشند . اراضی غنی از اکسید آهن ، آلومینیم و منگنز نیز به مقدار کمی مناسب می باشند .

طبقه بندی – مرکز اولیه ژنتیکی .وموطن گندم :
خانواده : گرامینه Poaceae(Gramineae)
رده : تک لپه Monocntyledon
طایفه : Triticeaeae
زیر طایفه: Triticinea
جنس : Triticum
شو.لتز در سال ۱۹۱۳ دانه های گندم را بر اساس ویژگی های مورفولوژیکی به صورت زیرتقسیم کرد .
۱Einkorn : T.boeoticum(T.aegilopides),T.monococcum
۲. Emmer : T.dicoccoides : T.dicoccum , T.durm,T.Turgidum , T.polonicum
۳.Dinkel : T.spelta ,T.Compactum , T. vulgare, Tcapitatum ( T .compactum x T. valgare)
و اویلوف دانشمند روسی ، گندم را بر اساس خصوصیات ژنتیکی تقسیم بندی کرد . بر اساس این تقسیم بندی تمام گونه های گندم به ۳ دسته دیپلوئید ( ۱۴ کروموزوم ) تتراپلوئید (۲۸ کروموزوم) و هگزاپلوئید ( ۴۲ کروموزوم) تقسیم شده اند .
بنا به عقیده مکی تمام گونه های هگزا پلوئید زیر گونه های T.aestivum می باشند و بدنیوسیله تقسیم بندی و اویلوف را اصلاح نمود .
واویلوف پژوهشگر روسی چهار ناحیه اولیه را برای گندم مشخص نمود :
۱- ناحیه آسیای مرکزی : ( شمال و غرب هندوستان ، افغانستان ، تاجیکستان و ازبکستان)
۲- ناحیه خاور نزدیک : ( آسیای صغیر ، ایران و کوههای ترکمنستان)
۳- ناحیه آفریقا : ( اتیوپی و بخشی از سو مالی )

۴- ناحیه مدیترانه ( اراضی واضع شده در حوزه مدیترانه )
گندم معمولی :
این گندم دارای بیشترین پراکندگی در دنیا است و تقریباَ ۹۰ درصد از اراضی زیر کشت گندم دنیا را به خود اختصاص داده است . مصرف این نوع گندم . بیشتر برای تهیه نان می باشد و به همین دلیل آن را گندم نان می نامند .
گندم معمولی دارای فرم های پاییزه بهاره است . گندمهای معمولی را به کمک خصوصیاتی چون شکل سنبله ، ریشک دار یا بدون ریشک ، رنگ ریشک و گلوم و کرک داری ، تراکم یا فشردگی سنبله ( تراکم سنبله عبارتست از تعداد سنبلچه های موجود در یک سانتی متر) دندانه های راس گلوم و تعداد گلهای درون سنبلچه می توان تشخیص داد .
گندم دوروم :

گندم دوروم بعد از گندم معمولی دارای اهمیت بسیار زیادی است . این گندم بیشتر برای تهیه ماکارونی ، شیرینی پزی و صنعتی مورد استفاده قرار می گیرد معمولاَ در برخی از کشور های مدیترانه ، ایران ، عراق ، روسیه ، پاکستان ،چین ، امریکا ، کانادا و آرژانتین کشت می گردد . گندم دوروم گندم منطقه استپی و دارای فرم بهاره و پاییز می باشد ، ساقه این گندم در بخش بالایی توپر می باشد و سنبله های ان تقریباَ کوتاه (CM 10-4) و تقریباَ همیشه ریشک دار است .ریشکها طویلتر از سنبله و تقریباَ موازی آن است . گلومها آن ضخیم و به رنگ زرد ، قرمز و سیاه یافت می شود .
محور خوشه غیر کشننده و هر سنبله آن دارای ۷-۵ گل است . دانه های آن طوبیتر از گندم معمولی است .دانه ها شیشه ای تر ( غنی از مواد پروتئینی ) و به رنگ سفید خاکستری یا قرمز دیده می شود . گندم های دو روم بر اساس رنگ ریشک و دانه قابل تشخیص می باشند .
ترکیب شیمیایی دانه گندم :
دانه گندم دارای مقدار بسیار زیادی مواد غیر ازته ، مواد پروتئینی و آب می باشد .
مواد معدنی وسلولز به مقدار بسیار کمی در دانه گندم وجود دارد . دانه گندم همچنین دارای مقادیری ویتامین ، آنزیم و سایر مواد می باشد .
مواد غیر ازته : ( کربوهیدرات ):
قسمت اعظم مواد غذایی دانه گندم مواد غیر ازته می باشد ( ۵/۷۵-۶۲%) مواد غیر ازته دانه گندم از نشاسته ( بیش از ۹۰ درصد ) قند و دکسترین ، ( ۳/۲ و ۵/۳ –۲) درصد ) تشکیل شده است . نشاسته بیشترین بخش (۵/۸۷%) آندوسپرم را تشکیل می دهد ومهمترین و با اهمیت ترین مواد ذخیره ای دانه گندم می باشد . مواد غیر ازته دانه بصورت گرانول و تقریبا” گرد به قطر ۴۰ – ۲۸ میکرون می باشد . گرانول های کوچک در قسمت دیواره آندوسپرم وگرانول های بزرگ در مرکز آن دیده می شوند هر چه میزان ازت کل دانه افزایش یابد میزان نشاسته دانه گندم کاهش می یابد.
مواد پروتئینی :
مواد پروتئینی دانه گندم بین ۲۴-۸ درصد متغیر است از نظر ارزش غذایی مواد پروتئینی مهمترین بخش دانه گندم می باشد .مواد پروتئینی دانه گندم به عوامل ژنتیکی (رقم) و محیطی موثر رشد ونمو مانند دما ، میزان ازت خاک ، طول روز و مدت زمان رسیدن دانه بستگی دارد .

تشکیل و رسیدن دانه :
بعد از گرده افشانی فرآورده های فتوسنتزی با سرعت زیاد به طرف دانه های در حال رشد متتقل میشوند . در عین حال فعالیت فتوسنتزی پیش از ظهور سنبله نیز با تعیین پتانسیل قدرت بار دهی به طور غیر مستقیم بر عملکرد دانه موثر می باشد ، زیرا تعداد سنبلچه های هر سنبله قبل از ظهور سنبله تعیین می گردد. ونیز در طول این مدت است که پتانسیل سطحی که باید بعد از ظهور سنبله در عمل فتوسنتز فعالیت کند تعیین می گردد .
در مرحله رسیدن دانه که حدود ۳۵ – ۳۲ روز طول می کشد ، مواد غذایی که قبلاَ توسط برگها ساخته شده به شدت در دانه ذخیره می گردد .مواد آلی ازته اولین موادی هستند . که در دانه

ذخیره میگردند . اکثر ماده خشک تشکیل دهنده دانه از فرآورده های فتوسنتزی بعد از باز شدن گلها ساخته می شود ، زیرا برگهای پایین ساقه در مراحل بعدی رسیدن دانه مسن و غیر فعال می باشند و مقدار ذخایرموجود در خود ساقه نیز کم است .
بدین سبب ارزیابی عملکرد در درجه اول به اندازه و مدت فتوسنتزی قسمتهای از گیاه بستگی دارد که بعد از ظهور سنبله هنوز سبز می باشند ، در شرایط خشک یا نیمه خشک کمک نسبی سنبله به عمل فتوسنتز بوده و در نتیجه تولید عملکرد دانه به بیشترین حد خود می رسد . دانه ها بعد از ۱۵ روز و جنین بعد از ۲۵ روز به حداکثر رشد طولی خود می رسند . حدوداَ تا ۱۰ روز بعد ، افزایش وزن دانه بسیار شدید می باشد .وزن دانه ها تا حدود ۲۴ روز بصورت خطی ادامه دارد و بعد از آن به آهستگی کاهش می یابد .
اما درصدماده خشک دانه تا ۱۰ روز اولیه حدوداَ ثابت و بعد از آن بصورت خطی افزایش می یابد .
یکی از اهداف مهم در برنامه های به نژاد ی معرفی ارقام سازگار برای کشت در یک منطقه است .در این راستا عکس العمل ارقام در محیط های مختلف بررسی و نتایج جهت بکارگیری عملی ارائه می گردد .
شاخص های متعددی برای ارزیابی واکنش گیاهان زراعی به شرایط محیطی و تعیین میزان تحمل آن ها به تنش بکار گرفته شده است . از جمله این شاخص ها می توان به شاخص های Mp(mean productivity ), TOL(Tolerance) پیشنهادی روزیل و هامبلین (۱۹۸۱) شاخص حساسیت به تنش SSI (Stress susceptibility Index) پیشنهادی فیشر و مائورر (۱۹۷۸) و شاخص تحمل به تنش STI(Stress Tolera nce Index) فرنانوز در سال ۱۹۲۲ میلادی اشاره نمود .
مطالعات متعددی رابطه واکنش ارقام در شرایط تنش گرما و خصوصیات نقش گرمای آخر فصل متداول در مناطق خشک و نیمه خشک انجام شده است که در این رابطه شاخص های فوق مورد بررسی قرار گرفته اند خلیل زاده و کربلایی در بررسی اثر تنش گرمای بر لاینهای پیشرفته گندم دوروم با استفاده از شاخص فرناندز ، لاین های مورد بررسی خود را به چهار گروه ، ژنوتیب های دارای عملکرد بالا در هر دو شرایط ( گروه A) ، ژنوتیپ های دارای عملکرد بالا در شرایط مطلوب ( گروه B) ژنوتیپ های با عملکرد در شرایط تنش (گروه C ) وژنوتیپ هایی با عملکرد کم در هر دو شرایط گروه D تقسیم بندی نموده و ژنوتیپ هایی که حساسیت کمی به شرایط تنش از خود نشان دادند را به منظور کشت در مناطق گرمسیری و نیمه گرمسیری معرفی نمودند و بطور ک

لی هر یک از روابط استفاده شده در ارزیابی ارقام در شرایط تنش از معایب و مزایای خاص خود برخوردار هستند .
بر اساس تحقیقاتی که در سال زراعی ۸۰ -۱۳۷۹ در ایستگاه تحقیقات کشاورزی اهواز وابسته به مرکز تحقیقات کشاورزی استان خوزستان با مشخصات جغرافیایی ۴۰: ه ۲۰ طول شرقی و ۲۰ : ه ۳۲ عرض شمالی در مقاله بررسی گرمای بعد از گرده افشانی بر ارقام گندم توسط عادل مدحج ، احمد نادری ، سید عطا الله سیادت ذکر شده اجرا گردید. بر اساس نتایج حاصل از تجزیه خاک محل آزمایش بافت خاک رسمی لومی بود . متوسط درجه حرارت در فصل رشد گیاه ، میانگین حداکثر و حداقل آن به ترتیب ۹/۱۹ ، ۸/۲۵ و ۱/۱۴ بود .
نتایج و بحث : لازم به ذکر است که ارقام مورد استفاده در آزمایش ۳ رقم گندم نان ( فونگ چمران ، استار) و ۳ رقم گندم دو روم (شوا و استورگ و گرین ) بودند .
نتایج تجربه واریانس داده های مربوط به عملکرد دانه و اجزاء آن که در شرایط مطلوب بدست آمده بود نشان می دهد که درمیان ازقامگندم رقم چمران از تعداد سنبله بیشتری برخوردار بود و از پنجه

های بارور بیشتر نیز بهره مند بود.
بیشترین و کمترین تعداد دانه در سنبلچه در ارقام گندم به ترتیب ارقام استورک و شوا تعلق داشت ، رقم گرین بیشترین و چمران کمترین وزن دانه را به خود اختصاص داد .
وزن دانه ارقام دو روم از وزن دانه ارقام نان بیشتر بود . رقم گرین با سایر ارقام تفاوت معنی دار نشان داد .در شرایط تنش گرما نتایج مربوط به عملکرد دانه و اجزای آن در اقام مورد مطالعه ارائه شده است نشان می دهد که تفاوت عملکرد دانه ، تعداد دانه در سبنلچه و تعداد دانه در سنبله در ارقام مورد مطالعه معنی دار نبوده است مقایسه میانگین های عملکرد دانه نشان داد که بیشترین عملکرد دانه مربوط به رقم چمران و کمترین مربوط به رقم استار اختصاص داشت رقم زود رس فونگ به دلیل اتمام مراحل فنولوژیک رشد قبل از فرا رسیدن گرمای شدید آخر فصل ، در شرایط تنش عملکرد نسبتاً خوبی داشت . این نتایج با یافته های دانایی و همکاران مبنی بر عملکرد بالای رقم چمران در شرایط تنش گرما و عملکرد کم رقم گندم ، رقم چمران بالاترین تعداد سنبله در واحد

سطح را به خود اختصاص داد همچنین وزن تک دانه در ارقام شوا و استورک به ترتیب بیشترین وکمترین بود هر چند که مطالعات مختلف نشان می دهد که ارقام دو روم از وزن دانه بیشتری نسبت به ارقام گندم نان برخوردار هستند . اما در شرایط تنش رقم استورک وزن دانه کمتری نسبت بر سایر ارقام داشت .